HELPDESK +32 2 318 60 58 | info@zorgzone-zuid-oost.brussels

Nieuws

Outreach in de Zorgzone Zuid-Oost: naar de mensen toe gaan om de toegang tot zorg en rechten te verbeteren

13 feb

Op 20 januari organiseerde Brusano een nieuwe editie van het Forum voor veelbelovende praktijken, waarbij verschillende outreach-initiatieven in de schijnwerpers werden gezet, waaronder de Ontmoetingen rond Gezondheidspreventie. In het verlengde van deze ochtend werpen we een licht op de praktijk van het ‘naar mensen toe gaan’ en de initiatieven die in de Zorgzone Zuid-Oost worden ontwikkeld.

Buurtactierelais, CHW, Preventie- en Gezondheidsbevorderingsmedewerkers… zoveel namen voor initiatieven die een gedeeld doel hebben: naar de inwoners toe gaan en hen helpen om toegang te krijgen tot hulp en zorg. Het verslag Panorama 2025 van Vivalis herinnert eraan dat de gezondheidscrisis de omvang van de sociale ongelijkheden op gezondheidsgebied en de noodzaak om onze interventiemethoden aan te passen, duidelijk heeft gemaakt. Een deel van de bevolking blijft verwijderd van diensten: outreach speelt rechtstreeks in op deze constatering.

Van de initiatieven die in het rapport van Vivalis worden voorgesteld, zijn de Preventie- en gezondheidsbevorderingsmedewerkers momenteel het enige die specifiek op deze aanpak is gericht in de Zorgzone Zuid-Oost. Toch passen veel professionals het “naar de mensen toe gaan” al dagelijks toe. Ze ontmoeten mensen in hun leefomgeving, thuis, in de openbare ruimte of in gemeenschapscentra om belemmeringen voor de toegang tot rechten en zorg weg te nemen.

 

Een antwoord op “non take-up”

 

Outreach richt zich op doelgroepen die met meerdere obstakels worden geconfronteerd: isolatie, administratieve moeilijkheden, taalbarrières, beperkte mobiliteit of een laag gezondheidsalfabetisme. Het gaat niet alleen om het doorverwijzen naar een dienst: het gaat om het opbouwen van een vertrouwensband en het opnieuw opbouwen van een ondersteunend netwerk rondom de persoon.

“Naar mensen toe gaan” impliceert een verandering in de professionele houding: het interventiekader aanpassen, netwerken en de structurele obstakels erkennen waarmee de doelgroepen worden geconfronteerd. Outreach fungeert als een brug tussen de inwoners en de eerstelijnswerkers en biedt professionals tegelijkertijd een beter inzicht in de behoeften van het gebied.

 

De rol van Preventie- en Gezondheidsbevorderingsmedewerkers in de Zorgzone Zuid-Oost

 

De Preventie- en Gezondheidsbevorderingsmedewerkers hebben een strategische rol. Hun taak gaat verder dan het uitvoeren van losstaande acties: ze dragen bij aan het structureren van een territoriale aanpak van preventie.

Concreet zijn hun taken:

  • het ontwikkelen van acties die zijn aangepast aan de lokale realiteit;
  • het bevorderen van de coördinatie tussen sociale en gezondheidsactoren;
  • het identificeren van doelgroepen die geen toegang hebben tot diensten;
  • het vergemakkelijken van de doorverwijzing en de verspreiding van informatie.

Dankzij hun kennis van het terrein vormen de medewerkers preventie- en gezondheidsbevordering een essentiële schakel tussen inwoners, instellingen en lokale initiatieven.

 

Een gebied rijk aan initiatieven

 

De Zorgzone Zuid-Oost wordt gekenmerkt door een verscheidenheid aan initiatieven die elk op hun eigen manier het klassieke kader van de interventie verschuiven om dichter bij de realiteit van de bewoners te komen. Hieronder vindt u de initiatieven die we hebben geïdentificeerd. Ter informatie: de onderstaande lijst is zeker niet volledig. Als u nog andere initiatieven kent, aarzel dan niet om ons dit te laten weten, zodat we de informatie kunnen aanvullen.

Deze praktijken hebben gemeenschappelijke principes: nabijheid, toegankelijkheid, flexibiliteit, continuïteit van de relatie en netwerken. Outreach vervangt bestaande diensten niet, maar vormt een aanvullende toegangspoort die essentieel is voor mensen die het verst verwijderd zijn van het aanbod.

 

Ervaringen delen om de impact te versterken

 

De strijd tegen “non take-up” van sociale voorzieningen vereist uitwisselingsplatforms tussen professionals. Het Forum voor Veelbelovende Praktijken past in deze dynamiek: het maakt het mogelijk om ervaringen uit de praktijk te valoriseren, visies uit te wisselen en het overheidsbeleid te voeden met ervaringen uit de praktijk.

Naar iemand toe gaan is geen op zichzelf staande handeling: het is een collectieve verantwoordelijkheid die verankerd is in het gebied. Op basis van de lessen uit het Panorama 2025-rapport van Vivalis en de rijkdom aan lokale initiatieven zet de Zorgzone Zuid-Oost de ontwikkeling voort van een eerste lijn die toegankelijker, dichterbij en inclusiever is.